2 . سيرهء صالحان : زندگىنامهء مصلح خودساخته ، « آخوند ملا محمّد كاظم خراسانى » « 1 » / ابو الفضل شكورىراد چكيده كودكى كه نخست اميدى به آيندهء او نمىرفت ، با همّت بلند و پايدارى شگفت‌انگيز در برابر انواع مشكلات ، از مسير تحصيل و تدريس منصرف نشد و در جست وجوى دانش ، يكى از نوابغ فقاهت و علم اصول شد . آخوند خراسانى ، علىرغم وارونه نشان دادن برخى ، رهبر اصلى انقلاب بزرگ مشروطهء ايران بود . انديشهء فرهنگى و سياسى وى را مىتوان از مجموعهء گرايش‌ها و رفتارهاى او در اين دوره ، به دست آورد . يكى از آنها ، نامهء ده مادّه‌اى او به محمّد على شاه است . صاحب كفايه ، در اين ، انديشهء سياسى و نيز آرزوها و ايده‌هايش را نمايان ساخت كه از آن جمله است : قانون‌گرايى اسلامى ، بيگانه گريزى و استعمار ستيزى ، رفاه عمومى ، و تاريخ آگاهى زمامداران . كليدواژه‌ها : آخوند خراسانى ، مشروطيّت ، انديشهء سياسى ، نامهء ده مادّه‌اى . شناس‌نامهء مصلح همه مىدانيم كه سال‌هاى 1324 و 1327 هجرى قمرى ، يكى از سرفصل‌هاى برجسته و هيجان‌انگيز در تاريخ ايران است . اين سال ، همان سالى است كه پس از گذشت

--> ( 1 ) . ياد ، سال هفتم ، شمارهء 25 ( زمستان 1370 ) ، ص 100 - 125 .